سوگندها به آفریدهها
مجموعهای از آیههای قرآن که در آنها به اجرام آسمانی، شب، آسمان و دیگر پدیدههای طبیعی سوگند یاد شده است.
- 42
- آیه
- 37
- مکی
- 5
- مدنی
- 0.94
- همبستگی
همبستگی یعنی این آیهها چقدر به مرکز گروه شبیهاند، از ۰ تا ۱.
آنچه این گروه را به هم میبندد شکل است، نه موضوع: عبارتی که تکرار میشود، آغازی مشترک، یا یک ترجیع. این الگویی واقعی در متن است، اما موضوع نیست، و همینجا همانگونه که هست نشان داده میشود.
نزدیکترین 40 آیه به مرکز گروه
به ترتیب نزدیکی به مرکز گروه. 2 آیهٔ دیگر هم در همین گروهاند.
وَٱلسَّمَآءِ وَمَا بَنَىٰهَا
و قسم به آسمان و کسی که آسمان را بنا کرده،
وَٱلَّيْلِ إِذَا يَسْرِ
و به شب، هنگامی که (به سوی روشنایی روز) حرکت میکند سوگند (که پروردگارت در کمین ظالمان است)!
وَٱلسَّقْفِ ٱلْمَرْفُوعِ
و سقف برافراشته،
وَٱلْقَمَرِ إِذَا تَلَىٰهَا
و به ماه هنگامی که بعد از آن درآید،
وَٱلَّيْلِ إِذْ أَدْبَرَ
و به شب، هنگامی که (دامن برچیند و) پشت کند،
وَٱلَّيْلِ إِذَا سَجَىٰ
و سوگند به شب در آن هنگام که آرام گیرد،
وَبَنَيْنَا فَوْقَكُمْ سَبْعًا شِدَادًا
و بر فراز شما هفت (آسمان) محکم بنا کردیم!
وَٱلْقَمَرِ إِذَا ٱتَّسَقَ
و سوگند به ماه آنگاه که بَدر کامل میشود،
وَٱلنَّٰشِرَٰتِ نَشْرًا
و سوگند به آنها که (ابرها را) میگسترانند،
فَلَآ أُقْسِمُ بِرَبِّ ٱلْمَشَٰرِقِ وَٱلْمَغَٰرِبِ إِنَّا لَقَٰدِرُونَ
سوگند به پروردگار مشرقها و مغربها که ما قادریم...
وَٱلْأَرْضِ وَمَا طَحَىٰهَا
و به زمین و کسی که آن را گسترانیده،
فَٱلْحَٰمِلَٰتِ وِقْرًا
سوگند به آن ابرها که بار سنگینی (از باران را) با خود حمل میکنند،
وَٱلَّيْلِ إِذَا يَغْشَىٰهَا
و به شب آن هنگام که زمین را بپوشاند،
وَأَغْطَشَ لَيْلَهَا وَأَخْرَجَ ضُحَىٰهَا
و شبش را تاریک و روزش را آشکار نمود!
وَٱلسَّمَآءَ رَفَعَهَا وَوَضَعَ ٱلْمِيزَانَ
و آسمان را برافراشت، و میزان و قانون (در آن) گذاشت،
وَأَنَّهُۥ هُوَ رَبُّ ٱلشِّعْرَىٰ
و اینکه اوست پروردگار ستاره «شعرا»!
تَنزِيلًا مِّمَّنْ خَلَقَ ٱلْأَرْضَ وَٱلسَّمَٰوَٰتِ ٱلْعُلَى
(این قرآن) از سوی کسی نازل شده که زمین و آسمانهای بلند را آفریده است.
وَٱلَّيْلِ وَمَا وَسَقَ
و سوگند به شب و آنچه را جمعآوری میکند،
ٱلسَّمَآءُ مُنفَطِرٌۢ بِهِۦ كَانَ وَعْدُهُۥ مَفْعُولًا
و آسمان از هم شکافته میشود، و وعده او شدنی و حتمی است.
تَبَارَكَ ٱلَّذِى جَعَلَ فِى ٱلسَّمَآءِ بُرُوجًا وَجَعَلَ فِيهَا سِرَٰجًا وَقَمَرًا مُّنِيرًا
جاودان و پربرکت است آن (خدایی) که در آسمان منزلگاههائی برای ستارگان قرار داد؛ و در میان آن، چراغ روشن و ماه تابانی آفرید!
رَّبُّ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَرَبُّ ٱلْمَشَٰرِقِ
پروردگار آسمانها و زمین و آنچه میان آنهاست، و پروردگار مشرقها!
رَبُّ ٱلْمَشْرِقَيْنِ وَرَبُّ ٱلْمَغْرِبَيْنِ
او پروردگار دو مشرق و پروردگار دو مغرب است!
إِذَا ٱلشَّمْسُ كُوِّرَتْ
در آن هنگام که خورشید در هم پیچیده شود،
لَا ٱلشَّمْسُ يَنۢبَغِى لَهَآ أَن تُدْرِكَ ٱلْقَمَرَ وَلَا ٱلَّيْلُ سَابِقُ ٱلنَّهَارِ وَكُلٌّ فِى فَلَكٍ يَسْبَحُونَ
نه خورشید را سزاست که به ماه رسد، و نه شب بر روز پیشی میگیرد؛ و هر کدام در مسیر خود شناورند.
وَجَعَلْنَا سِرَاجًا وَهَّاجًا
و چراغی روشن و حرارتبخش آفریدیم!
وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلْبُرُوجِ
سوگند به آسمان که دارای برجهای بسیار است،
وَٱلْأَرْضِ ذَاتِ ٱلصَّدْعِ
و سوگند به زمین پرشکاف (که گیاهان از آن سر برمیآورند)،
وَأَنزَلْنَا مِنَ ٱلْمُعْصِرَٰتِ مَآءً ثَجَّاجًا
و از ابرهای بارانزا آبی فراوان نازل کردیم،
وَجَعَلَ ٱلْقَمَرَ فِيهِنَّ نُورًا وَجَعَلَ ٱلشَّمْسَ سِرَاجًا
و ماه را در میان آسمانها مایه روشنایی، و خورشید را چراغ فروزانی قرار داده است؟!
فَجَعَلْنَٰهُ فِى قَرَارٍ مَّكِينٍ
سپس آن را در قرارگاهی محفوظ و آماده قرار دادیم،
وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلرَّجْعِ
سوگند به آسمان پرباران،
فَأَسْقِطْ عَلَيْنَا كِسَفًا مِّنَ ٱلسَّمَآءِ إِن كُنتَ مِنَ ٱلصَّٰدِقِينَ
اگر راست میگویی، سنگهایی از آسمان بر سر ما بباران!»
مُّطَاعٍ ثَمَّ أَمِينٍ
در آسمانها مورد اطاعت (فرشتگان) و امین است!
وَٱلنَّجْمِ إِذَا هَوَىٰ
سوگند به ستاره هنگامی که افول میکند،
فَإِذَا ٱنشَقَّتِ ٱلسَّمَآءُ فَكَانَتْ وَرْدَةً كَٱلدِّهَانِ
در آن هنگام که آسمان شکافته شود و همچون روغن مذاب گلگون گردد (حوادث هولناکی رخ میدهد که تاب تحمل آن را نخواهید داشت)!
وَهُوَ بِٱلْأُفُقِ ٱلْأَعْلَىٰ
در حالی که در اُفق اعلی قرار داشت!
وَعَلَٰمَٰتٍ وَبِٱلنَّجْمِ هُمْ يَهْتَدُونَ
و (نیز) علاماتی قرار داد؛ و (شب هنگام) به وسیله ستارگان هدایت میشوند.
وَٱلشَّمْسِ وَضُحَىٰهَا
به خورشید و گسترش نور آن سوگند،
وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلْحُبُكِ
قسم به آسمان که دارای چین و شکنهای زیباست،
مَرَجَ ٱلْبَحْرَيْنِ يَلْتَقِيَانِ
دو دریای مختلف (شور و شیرین، گرم و سرد) را در کنار هم قرار داد، در حالی که با هم تماس دارند؛
جای آن در کتاب
این آیهها در سراسر کتاب، به ترتیب مصحف. بیشترشان در الشمس جای دارند.
نمودار پراکندگی آیههای این موضوع در سراسر کتاب، به ترتیب خوانش.
چه لحنی دارد
در برابر کل کتاب سنجیده شده؛ آنچه اهمیت دارد همان تفاوت است.
رحمت چه اندازه پررنگ است
داوری چه اندازه پررنگ است
چه اندازه دستور میدهد بهجای توصیف
چه اندازه به فراسوی این زندگی اشاره دارد
آیه چه اندازه مثبت حس میشود
زبان چه اندازه پرشور است
خط کمرنگ در هر نوار، میانگین کل کتاب برای آن کانال است.
همسایههای این پهنه
گروههایی که از نظر معنا از همه به این پهنه نزدیکترند.
